Sonbaharda Bağışıklığınızı Güçlendirmek İçin Bilmeniz Gerekenler

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar erken artış gösterirken, bağışıklık sistemini olvandırmak her zamankinden daha elzem hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, aynı zamanda fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini korumak, sadece bir mucizevi besin veya takviyeye değil, bilimsel holistik yaşam tarzı değişikliklerine bağlıdır. Vitamin ve mineral takviyelerinin habersiz kullanımı fayda yerine uzun vadede zarar olabilir. Bu yüzden, tetkikler yapılıp eksiklikler ölçülmeden gelişigüzel takviyelere kullanılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, kış öncesinde bağışıklığı artırmanın bilimsel 7 temel prensibini paylaştı. Ayrıca uyarılar ve önemli tavsiyelerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

Bağırsaklarımızda yaşayan yıpratıcı olmayan mikroorganizmalar, savunma sisteminin kontrolü ve vücudun savunma mekanizmalarının yapısında önemli katkı oynuyor. Yüzde 70’e oranında bağışıklık hücreleri diğer organlarda değil bulunuyor. Klinik çalışmalar düzenli probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri geliştirdiğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını gösteriyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının süresini ve sebebini önlemeye yardımcı. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi besinleri beslenmenize ekleyin. Ancak, bu gıdaları alırken, risk grubunda iseniz, öncelikle doktor bilgilendirme gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D, C, B vitaminleri ve çinko bağışıklık koruma mekanizmasında çok önemli rol üstleniyor. Lakin bu vitamin ve minerallerin düzeyleri her bireye aynı şekilde verilmemeli. Bunun yanı sıra, özellikle D vitamini ihtiyaç doktor değerlendirmesiyle tespit edilip ve eksiklik belirlendikten sonra, uygun destek planlanmalı. Yumurta, balık, baklagiller, kuruyemişler ve çeşitli sebze-meyveleri içeren bir beslenme program ise, vücudun ihtiyaçlarını karşılamasına katkı oluyor.

Yetersiz uyku, bedende iltihap ve kortizol hormonunun yükselmesine neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede başarı azalır. Çalışmalar her 7-9 saat kesintisiz uyumanın başlıca 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın kritik önem taşıdığını kanıtlamaktadır. İyi uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını destekler.

Günlük hafif aktiviteler, bağışıklık seviyesini artırmanın yanı sıra beden sağlığını de destekler. Haftada en az 150 dakika, örneğin 30 dakika tempolu yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, sağlıklı bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişinin yaşına uygun uyarlanmalı. Akıllı hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade aktif kalmak sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücreler içine tutunmasını kolaylaştırıyor. Bu nedenle, kış mevsiminde susama hissi azalırken, mukozal zarlarının kuru olmayan kalması istenir. Günlük sıvı ihtiyacı kişiye göre değişebilir, yaşa, aktivite seviyesine ve iklim şartlarına göre farklılık gösterebilir. Genel olarak, herkes susamadan yeterince sıvı tüketmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması mümkün olur.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

Yaz ve ilkbahar aylarında güneş, vücudun D vitamini sentezini destekliyor. Ancak, sonbahar ve aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi özellikle zorlaşıyor. Bu durumda, güneşsiz saatlerde dahi D vitamini üretilemediği için, besleyici beslenmeye önem vermek ve uzman kontrolünde destek almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini destekler ve bağışıklık sistemine katkı sağlar. D vitamini takviyeleri, ciddi dozlarda kullanıldığında sağlığa zarar verebilir; bu nedenle, doktor kontrolünde ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, kış boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini azaltmaya yardımcı.